ROSE UND EFEU

Bu yazı eleştirel bir formatta ele alınacak ve güncel görüşlerin söylemlerini tekrar etmekten kaçınacaktır. Kim solcudur, sol nedir? Bu sorular hemen hemen hepimizin kafasını karıştırmakla birlikte, kendine solcu diyen solcudur şeklinde bir cevap vermekten çekindiğimiz sorulardır. Bu çekince kimi zaman faydalı olabilir. Fakat bu çekinceye dayanarak sol kavramının içeriğini boşaltmak isteyenlere fırsat tanınmamalıdır.

Komünist Partilerin Kürt Meselesindeki Konumu

Günümüz coğrafyasındaki siyasi komünist partiler, Kürt ulus devleti meselesine oldukça yabancı kalmaktadır. Bu partiler, ezen Türk ulus devletinin propagandalarını dillendirmekten geri durmamakla kalmayıp kendi safsatalarını üretmekten dahi çekinmemektedir. Bu tutum, Türk ulus devletinin sürekliliğini vurgularken Kürt ulus devletini yok saymakla, hatta liberal federasyon çözümüne bile mesafeli kalmakla sonuçlanmaktadır.

Zira bu kesim nezdinde faşist bir ulus devlet, liberal ve federal bir devletten daha ehven-i şer olarak algılanmaktadır. Çözüm ulus devletler mi olmalıdır, yoksa federasyon mu? Bu iki cevap da farklı derecelerde solu temsil edebilir. Fakat verilen cevap tek ulus devlet ise, bu açıkça sağ, hatta faşist bir konumdur. Günümüz TKP'sinin bu söylemleri savunması da onu bu bakımdan faşist bir konuma yerleştirmektedir.

PKK'nin Tarihsel Rolüne Dair Bir Değerlendirme

Bir diğer önemli mesele PKK'dir. PKK'yi çeşitli açılardan eleştirmek mümkündür. Fakat bu hareketin Türk demokrasisine ve Kürt devrimciliğine hiçbir yarar sağlamadığını iddia etmek bir cehalet göstergesidir. Nitekim Doğan Avcıoğlu döneminde Kürt sözcüğünü telaffuz etmek bile kişiyi şüpheli konuma düşürürken, yaklaşık on yıl sonra ortaya çıkan Kenan Evren diktatörlüğü döneminde liberal federasyon çözümü zaten gündeme gelmiş bulunuyordu.

Sadece on yılda kazanılanlara bakmak dahi öğreticidir. Bu döneme kadar yazılan makaleler terör sorununu Atatürk ve bayrak sevgisi aşılayamıyoruz, o yüzden terör artıyor gibi söylemlerle açıklamaya çalışırken, sonraki yıllarda bu tür safsatalar büyük ölçüde terk edilmiştir. Bunun sebebi, Türkiye'nin evcil bir solla tanışmasıdır. Söz konusu evcil sol, PKK olarak tezahür etmiştir.

Evcil Sol Kavramına Eleştirel Bir Bakış

Buradaki evcil sol ifadesi eleştirel bir nitelik taşımaktadır. PKK'nin Kürt ulus devletini savunmayıp yalnızca demokratik taleplerle sınırlı kalması, gerçek sol perspektiften eleştirilebilir bir husustur. Çünkü bu tür evcil eylemler nihayetinde faşist Türk ulus devletinin işine yaramaktadır.

Bu durum, solcu veya sağcı fark etmeksizin toplumu şu yanlış komplo teorisine sürüklemektedir. PKK'nin, faşist Türk ulus devleti fikrini sürdürmek ve federasyon çözümünü rafa kaldırmak amacıyla Türkiye Cumhuriyeti tarafından ortaya çıkarıldığı iddiası. Bu tür bir okumanın PKK'ye yönelik eleştirileri Kürt halkının deneyimlerinden koparan sözde solcu faşist tutumlarla aynı kefeye konulmaması gerektiği vurgulanmalıdır.

Sonuç, Statükoya Karşı Duruş Olarak Sol

Peki solu sol yapan nedir? Statükoculuğa karşı çıkma eylemidir. Güncel solcu partiler bu kavrama da oldukça yabancıdır. Zira onlar ne ulus devleti çözümünü ne de federasyon çözümünü savunmaktadır. İstedikleri şey, birilerinin başka birilerini ezdiği mevcut düzenin sürdürülmesidir.

Bu durumu yalnızca Türkler Kürtleri eziyor şeklinde ifade etmek yetersizdir. Zira faşist Türk ulus devletini savunan Türkler de, demokratik çözüm isteyen Kürtler ve solun ne olduğunu kavrayamamış komünistler gibi, nihayetinde kaybedecek taraf olacaktır.

İbrahim Küçük, 28 Aralık 2025, Ankara